Home Blog Pagina 138

Nieuwe DNA-service van Geneanet (bêta-versie)

Vanaf vandaag stelt Geneanet u in de gelegenheid een nieuwe optie, in bêtaversie, te gebruiken, namelijk : Geneanet DNA, waarmee u de mogelijkheid krijgt om de resultaten van uw DNA-test te importeren en te kunnen vergelijken met die van andere Geneanetgebruikers, om zo andere gebruikers te kunnen vinden waarmee u een aantal DNA-segmenten gemeen heeft. Hiermee kunt u nieuwe verwanten ontdekken !

U hoeft slechts uw DNA-profiel te downloaden, en te importeren op Geneanet DNA. Het is heel simpel en Geneanet helpt u daarbij met beschrijvingen voor het downloaden van uw DNA-profiel vanaf AncestryDNA, 23andMe, MyHeritage, FamilyTreeDNA of LivingDNA.
Om resultaten te krijgen bij het vergelijkingen van uw DNA-profiel met dat van andere Geneanetgebruikers, is het belangrijk om snel een groot aantal DNA-profielen te ontvangen. deze DNA-profielen kunnen een goede aanvullende optie zijn om verwanten te vinden.

De optie Geneanet DNA is gratis : u ontvangt een lijst van personen waarmee u gemeenschappelijke DNA-segmenten gemeen heeft, en u kunt contact met hen zoeken. In tegenstelling tot andere sites is het niet nodig een abonnement af te sluiten om de stamboom van een andere gebruiker te bekijken. of contact met die gebruiker op te nemen.

De website van Geneanet is in Europa gevestigd, en respecteert de GDPR-reglementen. Geheel conform deze reglementen kan en zal Geneanet de DNA-profielen niet gebruiken voor andere doeleinden dan waarvoor toestemming werd verleend door de gebruiker. Net als van uw stamboom, blijft u eigenaar van uw DNA-profiel, en kunt u deze op ieder moment weer verwijderen.

Gebruikers met DNA-profielen gemaakt op verschillende websites zullen middels de Geneanet-DNA-databank een verwantschap met elkaar kunnen vinden.

Bron: klik hier

Nieuwigheden bij MyHeritage

Op vrijdag 28 februari sprak MyHeritage oprichter en CEO Gilad Japhet tijdens de door MyHeritage gesponsorde lunch op RootsTech 2020. Gilad sprak over de lancering van nieuwe producten MyHeritage In Color ™, Fan View en U.S. City Directories.

(1) My Heritage in color werd al eerder hier besproken. Met gebruikmaking van artificiële intelligentie is het mogelijk om zwart-wit foto’s om te zetten in kleurenfoto’s. Deze kleurenfoto’s zijn een benadering van de werkelijkheid. Om deze benadering aan te geven ziet men onder-links in het beeldscherm een schilderspalet symbool
(2) Fan view demonstreert de mogelijkheden van een interactieve waaier-afbeelding van een kwartierstaat, waarin de doelpersoon zich in het centrum bevindt. Door het aanklikken van een van de voorouders, kan me deze voorouder in het centrum van de waaierafbeelding plaatsen, maar men kan ook een samenvatting krijgen van zijn genealogische gegevens.
(3) City directories heeft me het meest getroffen. In de VS gaf men jaarlijks vanaf het begin van de 19de eeuw gedrukte stedelijke adresboeken uit, waarin gegevens staan als voornamen, familienaam, adres beroep of zaak. Ze lijken op onze latere telefoongidsen. Van de meeste grote en kleine steden zijn deze gidsen, die jaarlijks werden uitgegeven beschikbaar. In totaal werden nu ruim 25.000 van deze vuistdikke adresboeken gedigitaliseerd. Met behulp van artificiële intelligentie kan van veel mensen een korte biografie worden gemaakt. Deze korte biografie kan al weer met behulp van a.i. gezocht worden in (plaatselijke) kranten, waarmee deze biografie kan worden verrijkt. Deze ontwikkelingen zijn voornamelijk gefocusseerd op de VS. In principe is zoiets bijvoorbeeld ook mogelijk op basis van onze telefoongidsen. Ook van sommige steden zijn adresboeken bewaard gebleven maar niet zo systematisch als in de VS. Dit is een ontwikkeling met verre vooruitzichten.
(4) Men is momenteel experimenteel bezig om zwart-wit foto’s te dateren en op basis van databestanden te zeggen wie de waarschijnlijke fotograaf van deze foto’s is.
Het is te voorzien dat andere genealogische bedrijven deze techniek gaan overnemen.

GeneVer Jaargang 23, nummer 1, februari 2020

0

INHOUD

1. Van de redactie 1, 2. Jaarvergadering zaterdag 28 maart 2020 in Wijlre 2, 3. Wijlre 4, 4. Agenda voor de ledenvergadering op zaterdag 28 maart 2020 6, 5. Jaarverslag 2019 van de NGV afdeling Zuid-Limburg 7, 6. Vriendendag 2020 bij het RHC Limburg te Maastricht 11, 7. Aanvulling op Genealogie Emericus Buijsen (Buijsers), (door Antoine Plasier) 11, 8. Vraagstelling familie van den Eijnde(n)
(door Conny van den Eijnde) 15, 9. Het “turbulente” liefdesleven van diverse dames uit Wyck-Maastricht (door Stefan Vrancken) 16, 10.Wat staat er eigenlijk? (door Rinus Suijkerbuijk) 18, 11. Erfdeling in Kerkrade anno 1764 (door Wim Nolten) 21, 12.Opmerking bij Karel, Hub en Hein (door Wim Nolten) 23, 13. Karel, Hub en Hein (deel II) (door Antoine Plasier) 24, 14.Agenda 32

• DE VRIENDENDAG.

Het thema van de Vriendendag 2020 zal inlijving/annexatie zijn. Dit jaar is het exact 225 jaar geleden (1795) dat de Franse Republiek besloot om de Zuidelijke Nederlanden in te lijven nadat deze reeds in 1794 waren veroverd door de revolutionaire legers van Frankrijk. Vanaf dat moment gingen onze contreien onderdeel uitmaken van de Franse Republiek, en zouden ook systematisch alle Franse wetten worden ingevoerd. Voor genealogen is het uiteraard van belang dat dankzij deze inlijving ook de burgerlijke stand reeds werd ingevoerd in het zuiden van ons land. Dr. Régis de la Haye zal een uiteenzetting geven over de gevolgen van deze annexatie in 1795. Dit jaar is het ook 100 respectievelijk 50 jaar geleden dat de gemeente Maastricht diverse randgemeenten annexeerde. In 1920 waren dat (onder meer) Sint Pieter en Oud-Vroenhoven, in 1970 volgden (onder meer) Amby, Heer, Itteren en Borgharen. Servé Minis en Hans Ogg zullen dit onderdeel van de Vriendendag voor hun rekening nemen.

• AANVULLING OP GENEALOGIE EMERICUS BUIJSEN (BUIJSERS) (DOOR ANTOINE PLASIER)

In GeneVer jaargang 22, nummer 3, augustus 2019, staat vanaf pagina 74 de genealogie van Emericus Buijsen. Reeds eerder, heeft publicatie plaatsgevonden, maar pas vanaf de vierde generatie. Indertijd waren de zoekmiddelen nog beperkt en pas later is het gelukt om nog drie generaties aan de publicatie van toen toe te voegen. In samenwerking met Frans Thorissen uit Utrecht zijn er nog de nodige aanvullingen gevonden die hier onderstreept worden weergegeven.

GENERATIE VI
VIb. kind 1. Johanna Maria Elisabeth Buijsers (Buizers), geboren Brunssum 29 november 1840, overleden Merkelbeek 16 februari 1841 (3 maanden oud)

GENERATIE VII
VIIc. kind 4. Joannes Lodewijk Buijsers (Buijzen), geboren Bingelrade 7 augustus 1878, overleden Sittard 31 augustus 1968, volgt VIIIg

GENERATIE VIII
VIIIb. kind 2. Andries Joseph Buysen (Buijsers), geboren Schinnen 5 juli 1891, overleden Sittard 18 november 1969, volgt IXa

VIIId. kind 3. Frans Joseph (Hans) Buijsen, geboren Kerkrade-Chevremont 24 mei 1891, overleden Kerkrade 9 juni 1975, landbouwer, trouwt te Kerkrade op 2 mei 1924 met Anna Maria Philomena (Anna) Louvenberg, geboren Wijlre 6 maart 1898, overleden Kerkrade 9 april 1982, dochter van Johan Adolf Louvenberg (vrachtrijder) en Odilia Kockelkorn

VIIIe. kind 3. Maria Hubertina (Dina) Buijzen, geboren Merkelbeek-Douvengenhout 14 februari 1915, overleden Ossendrecht 3 juli 1999, begraven Bingelrade, trouwt met Peter Hendrik (Pierre) Keulen, geboren Bingelrade 21 april 1914, overleden Ossendrecht 19 september 1991, zoon van Joannes Mathijs Keulen en Maria Helena van den Camp

VIIIg. Joannes Lodewijk Buijsers (Buijzen), (zoon van VIIc), geboren Bingelrade 7 augustus 1878, overleden Sittard 31 augustus 1968, brievenbesteller, kerkmeester St. Michielskerk Sittard, trouwt te Sittard op 15 juni 1909 met Anna Maria Elisabeth Vernooy, geboren Sittard 13 april 1883, overleden Sittard 22 december 1926, dochter van Antonius Franciscus Vernooy (koopman) en Maria Cornelia Salden. Er zijn nog twee generaties hier niet weergegeven

• HET ‘TURBULENTE’ LIEFDESLEVEN VAN DIVERSE DAMES UIT WYCK-MAASTRICHT (door Stefan Vrancken)

We gaan terug naar het jaar 1891. Op 7 mei van dat jaar vindt in het ziekenhuis Calvariënberg in de Abtstraat in Maastricht een opmerkelijke en tragische gebeurtenis plaats. Met een tijdsverschil van circa zes uren overlijdt daar het echtpaar Tossanus Levendel en Maria Magdalena Ros.

Veertig jaar eerder, 30 januari 1851, waren Tossanus en Maria Magdalena in Maastricht met elkaar getrouwd. Voordat de op dat moment 46-jarige Maria Magdalena Ros in het huwelijk trad met de 38-jarige Tossanus Levendel had zij een redelijk turbulent leven achter de rug en had zij reeds vijf kinderen op de wereld gezet, zonder ooit getrouwd te zijn.

In 1828 beviel de in 1804 in Wyck-Maastricht geboren Maria Magdalena Ros (haar ouders waren de wolspinner Willem Ros en Maria Helena
Scheffers) van haar eerste kind: een zoon die Jan Frederik werd genoemd, vernoemd naar zijn aangetrouwde oom Jan Frederik Hitz (gehuwd met Anna Elisabeth Ross, inderdaad… met dubbel ‘s’). Zij woonde op dat moment “op het Grachtje” in Wyck-Maastricht en was naaister van beroep. De vader was de 23-jarige korporaal bij de veldartillerie Martinus Devers, die op dat moment in garnizoen in Maastricht lag. Twee jaar later, Kerstdag 1830, beviel zij van een tweede kind van de korporaal Devers: Elisabeth Devers. Maria Magdalena woonde op dat moment vermoedelijk samen met haar korporaal, want zij was toen woonachtig in de Zwingelput in Maastricht. Blijkbaar ging de liefde tussen het naaistertje en de korporaal op een gegeven moment over, want in 1837 beviel zij in de Ruiterstraat in Wyck-Maastricht van een kind van de soldaat Henricus van Zessenhuizen: Anna Maria van Zessenhuizen. Dit kind zou slechts anderhalf jaar oud worden, en tijde van het overlijden was haar soldatenvader al niet meer aanwezig in Maastricht. In 1839 was het wederom prijs: Maria Magdalena Ros, op dat moment woonachtig op de Oeverwal in Wyck-Maastricht, bevalt van een zoon die de naam Mathijs krijgt. Het grote verschil met haar voorgaande kinderen is dat er deze keer geen vader is die het kind bij de geboorte erkent. En datzelfde gebeurt in 1841 als Maria Magdalena, nog steeds woonachtig op de Oeverwal in Wyck-Maastricht, het leven schenkt aan een dochter: Anna Maria. Deze twee jongste kinderen, Mathijs en Anna Maria, worden in 1851 erkend door Tossanus Levendel als deze in het huwelijk treedt met hun moeder.
Vanzelfsprekend was Tossanus niet hun biologische vader, maar door de erkenning gaan zij vanaf dat moment door het leven onder de familienaam Levendel.

• WAT STAAT ER EIGENLIJK? (door Rinus Suijkerbuijk)

Bijna iedereen verzucht bij het transcriberen van handgeschreven archivalia soms “wat staat er eigenlijk”? Een cursus paleografie wil wel eens helpen, maar dan nog. En als dan met grote zekerheid een woord ontcijferd/ontletterd is, wat betekent het dan? Een encyclopedie, Wikipedia, Internet en dergelijke kunnen dan behulpzaam zijn. Het wordt echter niet altijd duidelijk. Vandaag de dag vraagt men zich soms ook nog af hoe men een woord moet interpreteren: driedubbel glas wordt als zeer isolerend aanbevolen. Dubbel is 2x, dus 3x dubbel betekent 6. Zijn het dan 6 lagen glas, telkens door een lucht/edelgas ruimte gescheiden, of slechts 3 lagen vensterglas?

Conclusie:
Raadpleeg altijd de originele akte, want klappers, indexen, excerpten enz. zijn slechts weergaven van datgene wat de samensteller van die stukken meent gelezen te hebben. Het origineel geeft de officiële tekst weer [die natuurlijk niet de waarheid hoeft te beschrijven].

• ERFDELING IN KERKRADE ANNO 1764 (DOOR WIM NOLTEN)

Niet iedere genealoog, al dan niet amateur of professioneel, heeft het geluk om een akte te ontdekken waarin zoveel connecties staan als in de navolgende. Het betreft een erfdeling verleden voor de schepenbank Kerkrade, waarbij meerdere families betrokken zijn, zoals Delahaije,
Offermans, Haverts en Widdershoven. Bij de opmaak van regesten van overdrachten en verbintenissen van deze schepenbankakten, kwam ik dit stuk tegen, dat hiernaar volgt. 1
Het verdient aanbeveling om, nog niet getranscribeerde stukken, van in dit geval de schepenbank Kerkrade, grondig na te kijken en een regest te publiceren. Van de families Dautzenberg, Delahaije, Mostart en Widdershoven zijn overigens uitgebreide studies verschenen.

• KAREL, HUB EN HEIN (DEEL II) (DOOR ANTOINE PLASIER)

Generatie IX
Pieter Dominicus (Dominic) Rongen, tuinier te Aken (D), geboren te Waubach op 18 sept 1857, overleden te Aken (D) op 2 juni 1896, begraven te Waubach op 5 juni 1896, trouwt te Aken (D) op 7 okt 1887 met Anna Hubertina (Tina) Heidendal, geboren te Ubach over Worms op 5 juli 1862, overleden te Heythuysen op 6 okt 1942, begraven te Ubach over Worms op 9 oktober 1942, dochter van Jan Pieter Heidendal en Anna Maria Dautzenberg Anna Hubertina (Tina) Heidendal trouwt (2) te Ubach over Worms op 15 juli 1908 met Nicolaas Joseph Cesar Nonnatus Köbben, geboren te Ubach over Worms op 19 okt 1846, overleden te Waubach op 25 dec 1927, zoon van Pieter
Marcellus Köbben en Anna Catharina Debets

GeneVer, NGV afdeling Zuid-Limburg. Jaargang 23 Pagina 2020-27

8. Anna Maria Hubertina (Mia) Rongen, geboren te Schinveld op 8 juni 1930, overleden te Heerlen op 4 dec 1999, trouwt te Schinveld
op 30 juli 1954 met Joannes Andreas (Dré) Pagen, gemeentesecretaris Schinveld, geboren te Schinveld op 24 aug 1924, overleden te Heerlen op 8 apr 1990, zoon van Frans Arnold Pagen en Maria Elisabeth Reijnders
9. Joseph Frans (Frans) Rongen, geboren te Schinveld op 17 mrt 1933, trouwt met Paulina Maria (Pauline) de Beer

• (DEEL)GENEALOGIE VAN HEIN COUMANS (ZIE GENERATIE VIII.8)

Generatie I
Dijrck Coumans, geboren circa 1640, overleden te Geleen op 25 sept 1727 of op 9 mrt 1728, trouwt te Geleen in feb 1668 met Metgen Penres (Penris), geboren circa 1645

Uit dit huwelijk kinderen:
1. Wilhelmus Coumans, gedoopt te Geleen op 17 feb 1669 (get. Willem Hamers en Trijnen Stevens)
2. Hermen Coumans, gedoopt te Geleen op 8 juli 1671 (get. Pauwel Penres en Lijsbeth Sousters), volgt II
3. Theodorus Coumans, gedoopt te Geleen op 1 juli 1675 (get. Trijnken Stevens-Penris) begraven te Schinnen op 20 nov 1744, trouwt te Schinnen op 6 mrt 1707 met Maria Claessen, begraven te Schinnen op 1 sept 1749
4. Elisabetha Coumans, gedoopt te Geleen op 7 juni 1678 (get. Claes Corvers en Meijken Penris), begraven te Geleen op 9 juni 1761
5. Neleken Coumans, gedoopt te Geleen op 5 nov 1679 (get. Wolter Penners en Meijken Selis), overleden voor 1681
6. Neleken (Petronella) Coumans, gedoopt te Geleen op 23 feb 1681 (get. Metgen Penners en Trijneken Vreen), begraven te Geleen op 9
feb 1739
7. Meijken Coumans, gedoopt te Geleen op 16 apr 1684 (get. Hencken Schols en Meijken Seves)

Generatie II
Hermen Coumans (Koumans/Koumens), gedoopt te Geleen op 8 juli 1671, trouwt met Lijsbeth (Meijken) Luijten, gedoopt te Geleen op 31 mrt 1670 (get. Jan Hamers en Lisken Meijs), dochter van Jan Luijten en Lisken Meijs

Uit dit huwelijk kinderen:
1. Joannes Coumans, gedoopt te Geleen op 1 jan 1703 (get. Poul Banens en Joanna Martens), volgt III
2. Joanna Elisabeth Coumans (Koumens), gedoopt te Geleen op 28 okt 1704 (get. Jan Luijten en Jen Martens)

Daarna volgen nog 3 generaties

De twee kwartieren (Helmond e.o.)

0

De twee kwartieren (Helmond e.o.)Inhoudsopgave

Van de redactie, Bestuursvergaderingen, Cursussen en workshops, Stamboomspreekuren, Geplande bijeenkomsten, Terugblik op ledenactiviteiten, nieuw mailadres van de redactie, Albert Kiel 40 jaar lid van de NGV, Lomme Ruiter 40 jaar lid van de NGV, Aspirant‐bestuurslid stelt zich voor, Aankondiging familiedag Leiden, Paleografie het lezen van Duitse documenten: deel 3, Literatuur en Genealogie De Poldark‐saga door Winston Graham, Onze afdelingsbibliotheek, Nieuwe leden stellen zich voor, Transcripties Paleografie, Bibliotheek aanwinsten boeken, E‐mailadressen KPL‐leden, Mutaties ledenlijst, Colofon

LITERATUUR EN GENEALOGIE 10:
De Poldark‐saga door Winston GrahamDik Jager

Dit is mijn tiende en voorlopig laatste bijdrage in deze serie. De laatste tijd zijn er wel boeken verschenen waarbij geneagrammen handig zijn. En die staan er als ‘gewone’ stambomen dan ook in: ‘Vaderliefde’ bijvoorbeeld van P.F. Thomése, ‘Nobel streven’ van Frits van Oostrom en ‘De hoeve en het hart’ van Enny de Bruijn.

Groot‐Brittannië heeft een traditie van familiesaga’s. De eerste die ook op het continent populair is geworden, is de ‘Forsyte‐saga’, en dan niet als boek maar als (zwart‐wit) tv‐serie in de zestiger jaren van de vorige eeuw. De auteur is James Galsworthy, die in 1930 de Nobelprijswinnaar voor literatuur ontving. In het kielzog van deze serie volgen talloze kostuumdrama’s: bijvoorbeeld die naar de boeken van Jane Austen en de gezusters Brönte (‘Jane Eyre’, ‘Woeste hoogten’, ‘Pride and Prejudice’), maar deze beslaan maximaal twee generaties.

Zoeken op naam in online records?

FamilySearch, FamilySearch-partners en vrijwilligers wereldwijd hebben gewerkt om meer dan 3 miljard records gemakkelijk online vindbaar te maken met een zeer eenvoudige naamzoekactie. De geïndexeerde records vertegenwoordigen slechts 20 procent van de historische records die FamilySearch online beschikbaar heeft?

Als u uw voorouders niet hebt gevonden met behulp van het hoofdzoekformulier op FamilySearch.org, kan het zijn dat hun informatie is opgesloten in geïndexeerde digitale afbeelding. Alleen al in 2018 heeft FamilySearch meer dan 432 miljoen nieuwe recordafbeeldingen toegevoegd aan zijn online collecties. Maar het kan jaren duren om deze afbeeldingen te catalogiseren en te indexeren.

Gelukkig zijn de hulpmiddelen voor het vinden van het recordbeeld dat u online nodig heeft, aanzienlijk verbeterd. Met de nieuwe FamilySearch Explore Historical Images-tool, kan men gemakkelijker records opsporen, zelfs wanneer hun informatie niet doorzoekbaar is in tekst. Maar nog in een digitale afbeelding.

Explore Historical Images markeert het begin van een nieuwe en andere zoekervaring. Met deze tool zijn afbeeldingen die zijn geproduceerd met de 300+ digitale camera’s van FamilySearch wereldwijd vrijwel onmiddellijk beschikbaar.

Historische afbeeldingen verkennen helpt bij het navigeren naar afbeeldingen van historische records die informatie over uw voorouders kunnen bevatten. Hoewel u niet rechtstreeks op naam naar uw voorouder kunt zoeken, kunt u uw zoekopdracht verfijnen op plaats, datum en andere informatie die is vastgelegd toen de foto werd gemaakt.

Om de tool uit te proberen, ga naar FamilySearch.org en klik op Zoeken en vervolgens op Afbeeldingen in het hoofdmenu.

Volg dan deze stappen:
1. Zoek naar records van een specifieke plaats
Begin met het typen van een belangrijke plaats voor de voorouder (bijvoorbeeld waar deze persoon is geboren, getrouwd of begraven).
Om de zoekopdracht te verfijnen, kan men ook een datum (of datumbereik), levensgebeurtenis en andere velden toevoegen (met behulp van de geavanceerde zoekactie).
Klik vervolgens op Afbeeldingsgroepen zoeken.
2. Kies een recordcollectie om te bladeren
Explore Historical Images doorzoekt de basisinformatie die is vastgelegd voor miljarden records met alleen afbeeldingen en geeft u een lijst met relevante recordcollecties.

In het nieuwe RTL 4 programma De Erfgenaam

0

In het programma gaat Ruben Nicolai op zoek naar rechtmatige erfgenamen van onbekende nalatenschappen. Tijdens zijn zoektocht naar de rechtmatige erfgenaam komen vaak bijzondere familiegeschiedenissen aan het licht.

Wat is het verhaal achter de 30 adressen op de CBG persoonskaart en een paar documenten uit het Nationaal Archief? Leidt deze informatie naar De Erfgenaam?

Meer weten over persoonskaarten en persoonslijsten? Lees hier: https://cbg.nl/diensten/uittreksels-pkpl/

Waar kom ik vandaan? De nieuwe FamilySearch Discovery-tool

0

FamilySearch heeft zijn nieuwe Where Am I From uitgebracht? Interactieve online functionaliteit. Gebruikers kunnen emigratie en immigratiebewegingen van hun voorouders op een kaart zien, hun land van herkomst ontdekken en het erfgoed en de tradities van het thuisland van hun voorouders leren kennen. Gebruikers hebben hiervoor wel een gratis FamilySearch-account nodig.
“Gebruikers kunnen hiermee feiten leren van hun thuisland. De functie bevat erfgoedspecifieke gegevens voor 240 landen en provincies. Hoewel dit niet vereist is, zullen gebruikers met meer genealogische informatie in de gratis Family Tree van FamilySearch relevante gepersonaliseerd data kunnen aantreffen.
Generatie.
Gebruikt een interactieve, globale kaart om te bepalen waar voorouders woonden.

Familie lijnen.
Bekijk de mobiliteit van uw gezin in de tijd door specifieke voorouderlijke lijnen te duiden.

Mijn erfgoed.
Ontdek waar voorouders vandaan kwamen en verken het erfgoed van je thuisland.

Tijdlijn.
Leer waar voorouders waren tijdens grote wereldevenementen.

Zie verder bij de nieuwe Where Am I, en FamilySearch discovery activities.

Moord en doodslag in het archief

Boeiende lezingencyclus over rechtspraak door de eeuwen heen

We organiseren deze reeks wegens succes voor de derde keer samen met TilburgUniversity en het Regionaal Archief Tilburg.

Wist u dat in de vroegmoderne tijd niet iedereen gemarteld mocht worden?
Dat ze in ‘s-Hertogenbosch ‘hardcore burners’ waren?
En waarom vrouwen niet opgehangen werden, maar gewurgd?
Kortom, een interessante lezingenreeks over burenruzies, diefstal tot verkrachting,
moord en doodslag in Brabant.

Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC), Regionaal Archief Tilburg en
mr. Erik-Jan Broers (Tilburg Law School, TilburgUniversity) organiseren voor
de derde keer de succesvolle serie lezingen over rechtspraak vanaf de
middeleeuwen. De drie bijeenkomsten van Moord en doodslag in het archief
worden gehouden in april en mei. De eerdere twee series waren in no time
volgeboekt, reden om een derde serie te organiseren.

De deelnemers geven zich op voor de drie zaterdagen dat er lezingen zijn:
4 en 18 april en 2 mei. De lezingen volgen elkaar op, dus aanwezigheid bij
alle drie de bijeenkomsten wordt op prijs gesteld. Vrijwel alle presentaties
worden gehouden op basis van archiefdocumenten uit de schepenbankarchieven
van Regionaal Archief Tilburg en het archief van de Raad van Brabant van het
BHIC. Het publiek kan ademloos luisteren naar de verhalen over de
beulsfamilies uit Breda (waarvan sommige leden ook chirurgijn waren om de
verdachten tussendoor op te lappen), processen tegen dieren, hoon en laster
(‘een scherpe tong is vreeswekkender dan een scherp wapen’), en de
strapatsen van Engele Jantje en Klein Truiken. Zij waren lid van criminele
bendes die het platteland in de 18e eeuw onveilig maakten. Beiden werden
uiteindelijk opgepakt voor vagebondisme. Engele Jantje werd gestraft door
ophanging en zijn aangezicht werd geblakerd, Klein Truiken verdween voor 15
jaar in het tuchthuis en werd verbannen.

Tijdens de serie komen vele vormen van strafrecht voorbij. Medewerkers van
de twee archieven vertellen over de bronnen waarin deze misdaden en
processen beschreven staan. Veel van die bronnen zijn digitaal beschikbaar.
In het archiefmateriaal is geen abstract recht terug te vinden, maar ‘recht
met een menselijk gezicht’. Recht dat is toegepast op ‘echte’ mensen van
vlees en bloed die ooit met het strafrecht in aanraking zijn gekomen. De
criminele processen bieden een grote variëteit aan misdaden: van
beledigingen, burenruzies en diefstal tot verkrachting, moord en doodslag.

Het doel van deze lezingencyclus is om belangstellenden kennis te laten
maken met en inzicht te geven in de rechtsgang van vroeger. Daarbij komt
bijvoorbeeld aan bod op welke wijze een strafproces werd gevoerd, de
verweermiddelen van de verdachte en de werkzaamheden van de beul. Bij de
lezingen zijn verschillende soorten archiefstukken zien.

Geïnteresseerden kunnen zich tot en met 31 maart 2020 per mail aanmelden via info@regionaalarchieftilburg.nl o.v.v. Moord en doodslag.
Deelname is kosteloos (inschrijven kan alleen als je bij alle drie de bijeenkomsten aanwezig bent).
Er is plaats voor maximaal 50 deelnemers.

De lezingen vinden plaats op:
· 4 april van 10.00 tot 12.30 uur (locatie BHIC)
· 18 april van 10.00 tot 12.30 uur (locatie Regionaal Archief
Tilburg)
· 2 mei van 10.00 tot 12.30 uur (locatie BHIC)

Adres: BHIC: Zuid Willemsvaart 2, 5211 NW ‘s-Hertogenbosch
Adres: Regionaal Archief Tilburg: Kazernehof 75, 5017 EV Tilburg

‘s-Hertogenbosch, 25 februari 2020

Heraldisch Tijdschrift maart/april 2020

Norbert Biezen geeft in zijn artikel een prettige benadering van het begrip Wapenusurpatie. Een eeuw geleden werd er nog door een enkele wetenschapper gedacht aan het strafbaar stellen daarvan. Tijden veranderen. Zijn artikel is bovendien een fraai voorbeeld van de verwevenheid van genealogie en heraldiek.

Van de maar liefst 29 bij het Nederlands College Heraldiek nieuw geregistreerde wapens uit 2019, publiceert het HT de eerste acht. Daaronder is een vrouwenwapen met als bijzonderheid dat dit bedoeld is als matrilineair vererfbaar.

Het tweede artikel is van de hand van de hoofdredacteur Hans de Boo en het behandelt de wordingsgeschiedenis van het huidige wapen van de Haarlemmermeer, zijn eigen geboortegrond. Wij lezen hoe in vroeger jaren burgemeesters zelf hun artistieke talent inzetten bij een wapenontwerp, maar bij de zuinige overheid geen applaus kregen voor de gevraagde schildhouders, wapenspreuken of schilddekkingen. Een plattelandsgemeente moest niet zoveel praatjes hebben was de boodschap.

Op de achterpagina het wapen van de stad Groningen getekend door Paul Boesch, in een opmerkelijke stijl.

De Stichts Heraut Jaargang 32, 2020-1

0

Inhoudsopgave

Van de redactie; Van de voorzitter; Afdelingsnieuws; Excursie Museumwerf Vreeswijk zaterdag 18 april 2020; Nieuwe leden; Nieuwe leden stellen zich voor; Lezingen; Vervolgverslag van de lezing “Woeste wijven en wijze vrouwen” door Wendy de Keizer op 11 september 2019; Verslag tienminutenpraatjes 13 november 2019; Willem van Zon over Vrouwenwapens; Yvonne Jansen over Jong en Oud; Tijdschriftennieuws; Toelichting cirkeldiagram; Cirkeldiagram kwartierstaat Boessenkool – Nawijn; Tips en Weetje; Famillement; Diversen; Politieverslagen brigadier Roskam; Antwoorden genealogische vraag; Agter ’t Weistraat door Hilbrand de Bruijn; Oproep Stichtse Heraut digitaal ontvangen; Paleografie; Transcriptie nr 4 – november 2019; Nieuwe opgave; Stichtse Heraut Namenindex 2019

“Woeste wijven en wijze vrouwen”
Vervolg van het verslag van de lezing door Wendy de Keizer op 11-09-2019, Stichtse Heraut, nr 4, november 2019 door Marijke Lambermont

Klopjes
Ten tijde van de Unie van Utrecht in 1579 woonden in de Mariahoek bij de Oudkatholieke schuilkerk Sint Gertrudskapel begijntjes of klopjes. Dit waren vrouwen die een geestelijk leven leidden maar zich niet hadden teruggetrokken in een klooster. Er zijn verschillende verklaringen voor de herkomst van de naam klopje.

Maria van Pallaes (1587-1664)
Maria van Pallaes stamde uit een oud Utrechts patriciërsgeslacht. In 1606 trouwde zij met Hendrick van Schroyesteijn. Uiblijkt dat zij meer goederen en kapitaal inbracht dan haar toekomstige echtgenoot. Hendrick en Maria kregen zes kinderen. Maria overleefde haar man en haar kinderen. In 1649 had zij geen erfgenamen meer en om te voorkomen dat het grote familiekapitaal zou vervallen aan de gemeenschap, besloot zij het geld te besteden aan armenzorg.

Catharina van Rennes (1858-1940)
Zij was heel muzikaal, kon goed zingen, Maar was geen makkelijk meisje, was brutaal. Zij wilde iets doen met haar muzikale talenten. Ze slaagde in 1883 voor piano-onderwijs en in 1884 voor solozang en zangonderwijs. Daarna maakte ze carrière als sopraanzangeres in oratoria. In 1887 werd ze, tegen haar verwachting in, niet aangenomen als zanglerares aan de Toonkunst-Muziekschool in Utrecht. Daarom stichtte ze haar eigen zangschool voor kinderen ‘Bel Canto’, die in verschillende steden dependances kreeg. Ze ontwikkelde een eigen onderwijsmethode, die gericht was op zelfwerkzaamheid en creativiteit.

Jacoba Johanna van Schoonheim (1832-1911)
Omdat zij zeer Oranjegezind was werd zij ook wel genoemd Ka Blommers of Oranje Ka. Ka Blommers dreef een pension op de Zandstraat 54-55 in Wijk C, het Oranjehuis genaamd. In 1863 werd op verzoek van de bewoners de naam Zandstraat veranderd in Oranjestraat. Van socialisten moest zij niets hebben. Zij wordt gezien als de grondlegster van de vrijmarkt op Koninginnedag in Utrecht.

Ina Boudier-Bakker (1875-1966)
Na de dood van twee jongere broertjes groeide Ina Bakker op als enig kind in een beschut, gegoed burgerlijk gezin. Zij woonden Achter de Dom. Ina was eenzaam tijdens haar jeugd. Na de hbs, de kweekschool en enige jaren mo Nederlands en Frans is zij een tijdje onderwijzeres geweest.
Een toelage stelde haar in staat haar baan op te geven en zich toe te leggen op het schrijven van o.a. psychologische romans. Zij kon niet tegen bekrompenheid. Ondertussen was ze in 1902 getrouwd met Henricus Anthonius Boudier, Hoofdambtenaar PTT. Zij had graag kinderen gewild, idealiseerde het moederschap maar bleef kinderloos.

Truus Schröder (1889-1985)
Zij werd geboren te Deventer als Geertruida Antonia Schräder. Zij trouwde met de advocaat Adriaan Christiaan Schröder, maar was niet gelukkig in dit huwelijk. Tijdens haar huwelijk liet zij rond 1921 door Gerrit Rietveld in haar huis aan de Biltstraat 423 (voorheen 135) te Utrecht een kamer verbouwen. Zij hadden meteen een klik. Na de dood van haar man wilde zij niet in het huis blijven wonen en vroeg Rietveld te helpen zoeken naar een nieuw huis. Hij kon niets vinden en samen ontwerpen zij een nieuw woonhuis aan de Prins Hendriklaan 50, dat later wereldberoemd werd onder de naam Rietveld Schröderhuis

Vrouwenwapens
Willem van Zon houdt een praatje over Nieuwe ontwikkelingen met betrekking tot Vrouwenwapens.
De genealogische interesse moderniseert. Sinds 1995 is er een trend om stamreeksen langs matrilineaire lijn, de afstamming van moeder op moeder, uit te zoeken. Het aantal vrouwen dat aan genealogie doet is tussen 1946 en 2000 gestegen van 4% naar 24%. In 2008 bracht onze afdeling de jubileumuitgave Dameslijnen uit met 90 matrilineaire stamreeksen. De afdeling Gooi en Eemland kwam al een aantal jaren eerder met een matrilineaire jubileumuitgave. In de heraldiek volgt het familiewapen de mannelijke lijn. Prof. Annelies van Bronswijk heeft onderzocht waar de inwoners van Zeelst vandaan komen. Hiervoor maakte zij vooral gebruik van vrouwelijk (mitochondriaal) DNA-onderzoek. Zelf afkomstig uit Zeelst heeft zij een familiewapen van haar stammoeder laten ontwerpen.

Toelichting bij de kwartierstaat Boessenkool – Nawijn.
Van mijn familie Boessenkool is voor het eerst melding in de doopboeken van Staphorst / Rouveen / IJhorst – in de 17e eeuw één gemeente. Vrijwel allen hadden een boerenbedrijf van geringe grootte. De naam Boessenkool werd door velen op eigen wijze weergegeven: Boezekool, Buzenkool, Boesekool en andere varianten.
In mijn tak van de familie komen twee schrijfwijzen voor: Boessenkool en Boesenkool. De oudste broer van mijn grootvader gebruikte één –s-, de rest van ons schrijft de naam met –ss-.

Politieverslagen brigadier Roskam – laatste deel
(voorgaande delen opgenomen in de Stichtse Heraut 31e jg, nr. 2, 3 en 4)
door Hetty Venema

Bewakingsgebied en van het Groepspersoneel van Sectie III
Verslag van de gang van zaken in het bewakingsgebied en van het Groepspersoneel van Sectie III. Groep 6 over de maand October 1953. 2 October trof de a.v.p. (agent van politie) A.J.v.Schaik op het Stadionplein een 4-tal jongens van plm. 14 jarige leeftijd aan, allen afkomstig uit Baarn. Zij durfden uit school niet naar huis te gaan en waren van plan naar Frankrijk te gaan. Zij droomden waarschijnlijk van heldendaden in het Vreemdelingenlegioen. De tocht eindigde echter aan het Hoofdbureau van de Utrechtse politie, die voor transport naar Baarn zorgde.

Agter ’t Weistraat… door Hilbrand de Bruijn
Wie zoals ondergetekende nogal wat rooms-katholieke voorouders aan de zuidkant van Utrecht heeft, komt vroeg of laat dopen of huwelijken tegen in de ‘statie Agter ’t Weistraat’, waarvan de naam allerlei varianten kent, waaronder ‘Achter Twijnstraat’. Waar mag dat wel geweest zijn?
Volgens Wikipedia wordt voor het eerst in 1337 melding gemaakt van ‘de Twijstraten’. De naam zou te maken hebben met de aanwezigheid van mandenmakers. Twijestraat is dan een verwijzing naar de twijgen (twije) die ze gebruikten. Pas onlangs is me duidelijk geworden dat met de statie Agter ’t Weistraat de voorloper van de Martinusparochie bedoeld moet zijn (*1). Ik bracht een bezoek aan het huis (thans hotel) Oudegracht 399, naast de (voormalige) Martinuskerk. Dit van oorsprong middeleeuwse huis heeft onder diverse namen bekend gestaan zoals De Zwarte Haan, De Haan, De Mast (?), ‘gelegen Achter ’t Weistraat’. Met deze laatste aanduiding werd (tot 1917) dit deel van de Oudegracht bedoeld. Aldus de huidige eigenaar van het huis.